De Nederlandse bisschoppen hebben deze week een brief gestuurd naar alle parochies in Nederland over de beëindigde samenwerking met Solidaridad. Zij hebben hiertoe besloten omdat op basis van de informatie uit de media een vertekend beeld van de achtergronden die hebben geleid tot dit besluit mogelijk is.
De bisschoppen schrijven onder meer: “Al geruime tijd is het missionaire veld in de katholieke Kerk volop in beweging. De afgelopen decennia hebben verschillende missieorganisaties vergaande ontwikkelingen doorgemaakt: schaalvergroting, fusies en grotere overheidsparticipatie. Vaak leidde dit ook tot statutaire veranderingen of aanpassing van de doelstellingen, waardoor de specifiek kerkelijke identiteit vervaagde. Door de samenwerking met nieuwe partners vertegenwoordigt het ‘kerkelijke geld’ bij de grote missieorganisaties nog maar een klein deel van het totale budget. Op zich is deze ontwikkeling begrijpelijk. Maar de missionaire zichtbaarheid van de kerk is er door in het gedrang geraakt.”
Mgr. J. Punt is, als referent voor Missie & Ontwikkeling, in overleg getreden met de verschillende missieorganisaties om de missionaire zichtbaarheid te waarborgen en de relatie naar de Kerk nieuw te formuleren. Daarbij speelden aspecten als transparantie, kerken helpen kerken en zeggenschap een leidende rol.
De Nederlandse bisschoppen zijn met diverse missieorganisaties nog en in een constructieve sfeer in overleg. Zij schrijven over Solidaridad:
“Ook Solidaridad begreep de noodzaak van vernieuwing. Voor zichzelf zag zij evenwel een andere toekomst en juist een verdere verbreding van identiteit en nam daartoe concreet initiatief. Op 11 november 2009 verzocht het bestuur van Solidaridad de bisschoppen per brief om de laatste bepalingen die haar nog aan de katholieke Kerk binden te mogen laten vallen. Het vermeldt daarbij dat de Protestantse Kerk Nederland al eerder haar band met Solidaridad heeft opgegeven. De brief van het bestuur beschrijft dit als een win - win situatie: “Van onze kant de teruggave van het mandaat van uitvoeringsorganisatie voor de Adventsactie, en van uw kant de afgifte van een verklaring van geen bezwaar voor het laten passeren van de nieuwe statuten. Naar ons inzicht is het creëren van wederzijdse ruimte de beste benadering”. Het is zijn uitdrukkelijke streven om als onafhankelijke, niet kerkgebonden organisatie verder te gaan. De kerk zou zo de ruimte krijgen om de Adventsactie een vernieuwde missionaire structuur te geven.
Nadat de bisschoppen met dit voorstel hadden ingestemd, worden op 10 februari in een dramatisch persbericht van Solidaridad de rollen plotseling omgedraaid. Solidaridad valt ineens de bisschoppen aan met verdachtmakingen en suggesties. De bedoeling lijkt duidelijk: Solidaridad wil enerzijds volledig los zijn van de bisschoppen en anderzijds de parochies daarin meenemen om zo het geld van parochies en gelovigen te behouden. Dit is voor de bisschoppen uiteraard onacceptabel. Ook het commentaar in Dagblad Trouw van 13 februari verbaast zich hierover: “Het is merkwaardig dat Solidaridad de parochies oproept om gelovig ongehoorzaam te zijn en de nieuwe Adventsactie van de bisschoppen te negeren. Laat, voor de duidelijkheid, dit inzamelingskanaal dan ook los”.
Wij laten het aan uw eigen wijsheid over om uw parochianen nu of te zijner tijd zorgvuldig te informeren over het verdwijnen van Solidaridad van het collecteschema, zonder hen nodeloos met details te belasten. Zodra er over de nieuwe invulling van de Adventsactie iets bekend is zullen we u daarover informeren.”
Lees hier de volledige brief (pdf)